Ziraatciyiz - Organik Tarım - Tarım Teknolojileri

Toprak Sıcaklığı ve Kök Büyümesi
Meyve ağaçlarında köklerin derinliğine ve genişliğine büyüyebilmeleri için toprak sıcaklığının donma noktasının üzerinde bulunması gerekmektedir. Donma noktasına yakın sıcaklıklar, köklerin büyümelerini yavaşlattığı gibi, yüksek sıcaklıklar da büyümeyi durdurur. Yüksek sıcaklığın kök büyümesine zararlı etki yapması, besin maddelerinin yetersiz alınması yanında, zayıflayan enzim ve hormon aktiviteleriyle ilişkilidir. Aynca yüksek sıcaklığın meristematik hücreler üzerindeki olumsuz etkisi sonucu kök büyümesi durmaktadır. Japonya'da 1923 yılında yapılan araştırmalara göre, Şubat ayında sıcaklık 4°-5°C'ye yükseldiği zaman şeftali ve erik; Şubat ayı ortasında 7°-8°C'de elma ve armut; Mart sonunda 9°-10°C'de incir ve asmaların; Nisan ayında 17°'de ceviz ve son olarak da 16°-18°C'de turunçgil agaçlannın kökleri normal faaliyete başlamaktadır. Batjer, Magnes ve Regeinbol'un birlikte yaptıkları araştırmalar, toprak sıcaklığının 4°-5°C'ye düşmesi halinde elma ağacı köklerinde gelişmenin gerilediğini ve azot alımının çok yavaşladığını göstermiştir. Barney'e göre toprak sıcaklığının 35° C'ye yükselmesi, köklerin büyümeleri üzerinde olumsuz etki yapmaktadır. Bu koşullardaki meyve ağaçlarında vegetatif gelişme durduğu gibi, tepe tomurcuğunun oluşması sonucu ağaçlar yaz dinlenme periyoduna girmektedir. Nightingale, elma ve şeftali ağaçlarında köklerin optimal olarak toprak sıcaklığının 15°-18°C'ye yükseldiği zaman geliştiğini ve büyüdüğünü, 25°C'ye yükseldiği zaman azaldığını ve 30°-35°C'ye çıktığı zaman ise gelişme ve büyümenin çok az olduğunu saptamıştır (Breviglieri, 1950; Kolesnikov, 1971).
Praloran'a (1971) göre turunçgillerde köklerin büyüme ve gelişmeleri toprak sıcaklığı 26°C'ye yükseldiği zaman fazlalaşmakla birlikte, yoğun kök oluşumu için toprak sıcaklığının 35°C'ye yükselmesi gerekmektedir. Turunçgil agaçlannın köklerinin gelişmeleri üzerine sıcaklığın etkisini inceleyen North ve Wallace (1985), portakal ağaçlannda köklerin 38°C toprak sıcaklığında optimal olarak gelişebildiğim, fakat 41°C'de büyümenin durduğunu belirtmektedirler. Araştıncılara göre turunçgillerde kökler 18°-32oC'de büyümelerini çabuklaştırmakta ve sıcaklığın artmasıyla da büyümelerini yavaşlatmaktadırlar. Suptropik koşullarda, bazı turunçgil türlerinde köklerin, toprak sıcaklığı 16°C olduğu zaman az ve 28-35°C olduğu zaman da fazla geliştiklerini saptamışlardır. Hirobe ve Watanabe (1964) ise, Japon armudunun kökleri üzerine araştırmalar yapmışlar ve toprak sıcaklığı 4°-5°C'ye yükseldiği zaman köklerin büyüme ve gelişmeye başladığını ve 12°-16°C'ye yükseldiği zaman ise köklerdeki bu büyümenin çok fazla olduğunu göstermişlerdir.