Karayemiş Bitkisi Çeşitleri ve Yetiştiriciliği

 
Kategori: Bitki Yetiştiriciliği Cumartesi, 10 Ocak 2009 tarihinde oluşturuldu Son Güncelleme: Salı, 16 Temmuz 2013
Karayemiş (Prunus laurocerasus L.), anavatanı Doğu Karadeniz Bölgesi olan, daha sonra bir miktar Orta ve Batı Karadeniz’e yayılmış, Dünya’da ise süs bitkisi olarak tanınan bir meyve türüdür.

Karadeniz Bölgesinde yol kenarlarında, ev bahçelerinde, parklarda çok sık rastlanır. Meyvesi pazarlarda satılır, taze olarak yenir, ayrıca reçeli, pekmezi, tuzlaması yapılır, kurutularak değerlendirilir. Meyvelerinin mide ve barsak hastalıklarına iyi geldiği, şeker hastaları için uygun olduğu, tokluk verdiği için diyet meyvesi olduğu, çekirdeğinin içinin de tansiyon ilacı olarak kullanıldığı söylenir. Ayrıca kışın yaprağını dökmediğinden yaprakları hayvanlara kış aylarında taze yeşil yem olarak verilir.

Ağacı 4-6 m. boyunda, orta sık dallanan, yaprakları 10-15 cm. boyunda uzun oval, koyu yeşil, çiçekleri 15-20 cm. boyunda basit salkım halinde bir bitkidir. Meyveleri de bir eksene tutunmuş 7-8 adetten 25 adede kadar değişen sayılarda salkımlar halindedir.

Meyveler kiraz iriliğinde, genellikle mor-siyah renkli bazen açık veya koyu kırmızı, bazı çeşitler de sarı-kırmızı alacalıdır. Meyve şekli de genellikle kiraza benzemekte, kalp şeklinde, küt veya sivri uçlu, hafif uzun veya üstten basık bazen de üzüm daneleri gibi yuvarlak olabilmektedir. Tadı genellikle hafif buruk olup olgunluk ilerledikçe bu burukluk kaybolmaktadır. Bazı çeşitlerde burukluk görülmemekte, bazıları da çok buruk olup olgunluğa rağmen kaybolmamaktadır. Çekirdek iriliği ve şekli gene kiraza benzemektedir, biraz sivri uçludur.

Karayemiş, Karadeniz Bölgesi dışında, Doğu Karadeniz’in devamı olan Gürcistan hariç hiçbir yerde meyve olarak bilinmemektedir. Ancak herdem yeşil bir ağaç olması, iri, koyu yeşil, etli ve parlak yaprakları bulunması, bu bitkinin birçok ülkede süs bitkisi olarak yetiştirilmesine neden olmuştur. Bitkiler bölge dışına çıkarıldığında genel olarak meyve vermemektedirler.

Karayemiş, çelikle çok kolay çoğaltılabilmekte, hızlı büyümekte, kısa sürede meyveye yatmakta, bol ürün alınabilmektedir. Bu meyve türünün Türkiye ve Dünya’da tanıtılmasıyla, Karadeniz Bölgesi için önemli bir geçim kaynağı sağlanmış olunacaktır.

Karayemiş Seleksiyonu çalışmalarıyla Karadeniz bölgesinde 100’ün üzerinde farklı tip tespit edilmiştir. Bunların bir bölümü ayrı ayrı çoğaltılarak Fındık Araştırma Enstitüsü’nde, Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde (Samsun) ve Sakarya Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde (Adapazarı) deneme bahçeleri kurulmuştur. Son parti tiplerin çoğalma işlemleri de devam etmektedir, bunlar da denemelere ilave edilecektir. Bundan sonra araştırmalar bu parsellerde yapılacak, yetiştirmeye değer çeşitler belirlenecektir. İnsanlar artık damak zevkinde çeşitlilik arayarak, besinlerin tıbbi değerlerini inceleyerek daha bilinçli beslenmektedir. Özellikle doğal tarım ürünlerine ilgi giderek artmaktadır. Karayemiş Karadeniz Bölgesinin doğal bir bitkisidir, herhangi bir hastalık ve zararlısına rastlanmamıştır. Yoğun olarak yetiştirildikleri yerler de dahil ticari gübre ve zirai ilaç kullanılmamaktadır.
Gösterim: 845