Adaçayı

Yetiştiricilik

• İklim ve toprak
• Üretim ve dikim
• Gübreleme, sulama ve bakım
• Hasat, kurutma ve verim

İklim ve toprak

Adaçayı sıcağı seven, çok yıllık bir bitkidir. Kurağa dayanıklı olsa da sulu koşullarda daha yüksek verim verir; özellikle genç döneminde nem ister. Ege’de kurak yaz döneminde 3–4 kez sulanması uygundur. Kireçli, kumlu-tınlı toprakları tercih eder; Bornova’daki denemelerde killi-tınlı ve tınlı, besince zengin topraklarda da başarıyla yetiştirilmiştir.

Üretim ve dikim

• Doğrudan ekimİlkbahar ya da sonbaharda mibzerle; dekara 2,5 kg tohum
• Fideyle üretimDekara 0,2–0,3 kg tohum; Ege’de fideliğe Kasım–Aralık’ta ekim, erken ilkbaharda şaşırtma
• Sıra arası40 cm önerilir; denemelerde 30 cm, 60 cm’den daha verimli bulunmuştur
• ÇıkışEkimden yaklaşık 20 gün sonra

Anadolu adaçayında henüz tescilli bir çeşit olmadığından üretim doğadan toplanan tohumlarla yapılır; tıbbi adaçayı tohumu özel firmalardan sağlanabilir.

Gübreleme, sulama ve bakım

Bitkiler 5–7 cm olunca ilk çapa yapılır; ilk yıl gelişme yavaş olduğu için çapa birkaç kez tekrarlanır, ikinci çapada kök boğazı doldurulur. Azotlu gübre verimi önemli ölçüde artırır; ikiye bölünerek ilkbaharda ve ilk hasattan sonra verilir.

Hasat, kurutma ve verim

Biçim genellikle çiçeklenmede, 5–10 cm yükseklikten yapılır; yılda birkaç biçim alınabilir. Biçilen bitkiler bekletilmeden yaklaşık 20 cm kalınlıkta serilerek ya da en fazla 35 °C’de kurutulur; kuruma oranı 4–5’e 1’dir. Ülkemizdeki araştırmalarda tıbbi adaçayında dekara 275–600 kg kuru herba, 200–450 kg kuru yaprak verimi alınmıştır.

Kimyasal mücadelede ilaç ve dozu, il ve ilçe tarım müdürlükleri ile reçete yazmaya yetkili kişiler belirler; yalnızca ruhsatlı bitki koruma ürünleri kullanılmalıdır.